Smanjivati emisiju zagađujućih materija i stakleničkih plinova - izvještaj za 2024.

Od 2018. do 2024. godine, prema podacima EDGAR-a, bilježen je pozitivan trend smanjenja emisija GHG po glavi stanovnika, koja u 2024. godini iznosi  8,0 t CO2 eq (za 0,1 t manje u odnosu na prethodnu godinu), dok je emisija CO2 po stanovniku, u 2024. godini niža za 0,1 t i iznosi 5,9 tona po stanovniku.

 

Emisija CO2 na nivou BiH

Izvor: EDGAR – Emissions Database for Global Atmospheric Research

 

Razvijen je sistem za praćenje indikatora/pokazatelja za klimatske promjene kao i sistema vođenja inventara GHG emisija za FBiH, ali zbog neophodnih dorada, ove komponente Informacionog sistema zaštite okoliša nisu puštene u funkciju u 2024. godini.

U skladu s Pravilnikom o registru zagađivača i zagađenjima okoliša („Službene novine Federacije BiH“, broj 11/23), a u okviru realizovanog projekta „Poboljšanje registara ispuštanja i prijenosa zagađujućih materija u zemljama zapadnog Balkana i Republici Moldaviji“, uspostavljena i  zvanično puštena u rad elektronska aplikacija za vođenje Registra ispuštanja i prenosa zagađujućih materija (PRTR), počevši od 01.12.2024. godine. Obzirom na početak rada ove platforme, zvanični izvještaji za 2024. godinu nisu dostupni.

Provedeno je jačanje kapaciteta FHMZ za poslove referentne laboratorije za kvalitet zraka čija je uspostava definirana  Zakonom o zaštiti zraka („Službene novine FBiH“ broj ; 72/24). U decembru 2024. godine počela je sa radom i fiksna automatska mjerna stanica Kakanj Općina. Mjerni program se sastoji od analizatora: SO2, NO2, O3, CO i PM10.

Ukupan broj mjernih stanica za kvalitet zraka u 2024. godini iznosi 33 (za jednu više u odnosu na prethodnu godinu. 

 

KLJUČNI NALAZ

Međunarodni izvori podataka ukazuju na trend smanjenja emisija CO2 na nivou BiH, dok sveobuhvatni podaci o emisijama zagađenja na nivou FBiH još uvijek ne postoje. Pozitivan napredak zabilježen je donošenjem novog Zakona o zaštiti zraka, i uspostavom PRTR Registra. Potrebno ubrzati konačnu uspostavu sistema za praćenje GHG emisija.