04.10.2012.

Strateško planiranje i javne investicije

Koji su, u okviru implementacije Strategije razvoja BiH i Strategije socijalnog uključivanja, i kakvi principi izrade programa javnih investuicija, odnosno koji su pravni normativi za uspostavu koordinacionog mehanizma za upravljanje i koordinaciju sredstava za razvoj Federacije Bosne i Hercegovine, zatim zadaci na identifikaciji, formulaciji i utvrđivanju programa javnih investiucija i prioriteta razvojnih programa i projekata, odnosno na implementaciji projekata od značaja za Federaciju BiH, u dostavljanju prioritetnih programa i projekata, te praćenju i izvještavanju i implementaciji tekućih projekata – samo su neka od pitanja kojim su se 2. oktobra 2012. godine na trening-radionici bavili stručnjaci Federalnog zavoda za programiranje razvoja.

S osnovnim principima izrade Programa javnih investicija u Federaciji BiH, te uvezivanju javnih finansija i strateškog planiranja učesnike radionice upoznala je Jasna Vukasović, šef Odsjeka Federalnog ministarstva za finansije za upavljanje dugom. Ukazano je na zadatke učesnika u koordinacionom mehanizmu, dakle one koji se odnose na resorno federalno ministarstvo (za finansije), na kantone i opštine u Federacfiji, odnosno na njihove organkzacione jedinice, posebno ulogu, odgovornost i djelokrug rada tih organizacionih jedinica. Prezentirani su i zadaci na pripremi programa javnih investicija, počev od kandidovanja za PIP projekte, utdrđivanja liste prioriteta razvojnih programa i projekata, načina kandidovanja, donošenja programa javnih investicija, sadržaja tih programa, njihove povezanosti sa strateškim dokumentima i usklađenosti sa sektorskim pripritetima, te pripremi zbirnih podataka o finanmsiranju iz domaćih i stranih izvora, izvorima finansiranja za svaki pojedini projekat, pregledu tekućih i kandidovanju projekata po ptredflagačima (Federacija, kanton, općina). Na kraju radionice prezentirani su i podaci iz Programa javnih investicija 2012-2014. godine. Prema tom programu, ukupna predviđena sredstva u tom periodu (odobrena i u imlementaciji) iznose 2.691,98 mil. KM, a za kandidovane projekte 1.135,81 mil. KM. Ukupna vrijednost kandidovanih porojekata iznosi 5.412,33 mil. KM.

U drugom dijelu trening-radionice, u okviru implementacije Strategije razvoja i strategije socijalnog uključivanja, posebna tema razgovara je bila o uvezivanju strateškog planiranja i javnih investicija. O tome je učesnike radionice upoznala mr Zdenka Marija Kovač, međunarodni ekspert za strateško planiranje. Prezentirani su kljuični principi uvezivanja stratešklog planiranja i javnih investicija u Evropskoj uniji, dosdadašnji koraci u procvesu uvezivanja javnih finansija sa strateškim ciljevima u Bosni i Hercegovini, te preporukama u vezi s tim.

Zdenka Marija Kovač je ukazala na ključne principe uvezivanja strateškog planiranja i javnih investicija, koji se mogu ostvariti samo onda ako se javne politike na svim nivoima u datom planskom razdoblju usaglase u smislu prioriteta javnih investicija (pravni okvir, javne investiucije i javni razvojni program), te ako se izradi adekvatan finansijski okvir za realizaciju strategija, odnosno mehanizmi usaglašavanja javnih investicija i poticajnih politika sa razvojnim prioritetima. Kao ključne korake na planu uvezivanja javnih finansija i strateškog planiranja u EU Zdenka Marija Kovač je navela: usvajanje zakona/uredbe u strateškom planiranju na svim nivoima, nadogradnju postojećih analitičkih podloga za pripremu konsolidacionog bilansa izvora javnih finansija u potporu realizacije strategija, povezivanje strateškog planiranja sa DOB, DIP i godišnjim budžetskim planiranjem, pripreme revidiranih dokumenata, zatim na potrebu nadopuna izvještaja o razvoju, sve s ciljem kako bi se posebno istaklo pitanje implementacije politika i realizacije finansijskog okvira.

Na kraju je zaključeno da je potrebno raditi i na dogradnji analitičkih podloga za pripremu konsolidarnog bilansa izvora javnih finansija kao potporu realizacije strategija. A za to je potrebno pripremiti obrazac za prikupljanje procjena finansija za naredne godine – 2015-2020., uključujući i međunarodne izvore finansiranja; postavili limite barem na razini prioriteta (makroekonomska satbilnost, konkurentnost, zapošljavanje, socijalna politika, održiv razvoj).

Naravno, za realizaciju ovih zaključaka trebalo bi uspostaviti i radne grupe na državnoj, entitetskoj i kantonalnim razinama.

FBiH u brojevima

Pokazatelj  2018 2017 2016 2015 2014
Stopa nezaposlenosti - anketa 19,2 20,0 25,6  29,1 28,4
Stopa nezaposlenosti - administrativna 39,2 41,5 45,3  46,4 46,9
GDP u mil. KM 21.765 20.540 19.540  18.677 17.813
Inflacija/deflacija u % 1,6
1,7 -1,1 -0,7 -0,7
Stopa rasta industrijske proizvodnje 0,8 6,5 2,6  0,0 -2,2
Prosječna neto plaća u FBiH 889 860 839  830 833
Prirodni priraštaj u FBiH -2.252 -1.865 -1.450  -2.126 -422

Saznaj više