30.09.2019.

Analiza stanja: Obrazovanje, nauka, razvoj ljudskih potencijala i tržište rada u Federaciji BiH - Radionica za izradu Strategije razvoja Federacije BiH 2021. – 2027.

Sarajevo, 30. septembar, 2019. - O stanju u  obrazovanju, nauci, razvoju ljudskih potencijala i tržišta rada u Federaciji BiH diskutovalo se danas tokom pete radionice za izradu Strategije razvoja Federacije BiH 2021. - 2027., čiji je organizator  tim Federalnog zavoda za programiranje razvoja.

Istraživanja pokazuju da obrazovanje ima pozitivan uticaj na ishode tržišta rada. Obrazovanje pozitivno utiče, kako na pojedince, poslodavce, tako i na ekonomiju i društvo kao cjelinu. Obrazovanje dopunjuje i poboljšava vještine pojedinaca, a stručne osobe se lakše zapošljavaju, uspješnije su i fleksibilnije na tržištu rada, te ostvaruju viša primanja. Viši nivo znanja i vještina osigurava viši nivo produktivnosti, poduzetništva, te posljedično i više stope ekonomskog rasta, više porezne prihode, itd. Indirektni uticaji obrazovanja na tržište rada manifestiraju se kroz poboljšanje zdravlja i blagostanja, povećavanje samopouzdanja i sposobnosti organizovanja života, a to je značajno za zadovoljstvo i predanost na poslu, zdraviju radnu snagu, te funkcionalnija tržišta rada i socijalnu koheziju.

Indeks ljudskog kapitala koji je uvela Svjetska banka 2018. godine, koji mjeri „količinu ljudskog kapitala koju dijete rođeno danas može očekivati da će postići sa navršenih 18 godina, s obzirom na rizike lošeg zdravlja i lošeg obrazovanja koji prevladavaju u zemlji u kojoj živi“, svrstao je BiH na 58. mjesto od 157 zemalja. BiH je u lošijem položaju nego susjedne zemlje u smislu prosječnog broja godina formalnog školovanja: 9,7 godina za BiH je za 1,5 godinu manje nego što je u izvještaju navedeno za Hrvatsku i Srbiju.

Tokom rada na radionici su, uz pomoć profesora Muamera Halilbašića, predstavnici ključnih aktera iz oblasti obrazovanja, nauke, razvoja ljudskih potencijala i tržišta rada (Vlada Federacija BiH, federalna i kantonalna ministarstva, zavodi i agencije za obrazovanje i zapošljavanje ,...) razmatrali osnovne probleme, izazove i potencijale u ovoj oblasti.

Nakon ove kao i ostalih 12 radionica tokom kojih će biti razrađene analize stanja u ključnim oblastima drustveno-ekonomskog života Federacija BiH, odnosno predložena razvojna rješenja, slijedi organizacija bloka radionica tokom kojih će se definisati vizija Strategije razvoja Federacije BiH 2021. - 2027., strateški ciljevi i okvirni prioriteti.

Realizaciju svih radionica koje se odnose na analizu stanja podržao je Projekat podrške integralnom razvoju u BiH, zajednički projekat UNDP-a i  Vlade Švicarske.

FBiH u brojevima

Pokazatelj  2018 2017 2016 2015 2014
Stopa nezaposlenosti - anketa 19,2 20,0 25,6  29,1 28,4
Stopa nezaposlenosti - administrativna 39,2 41,5 45,3  46,4 46,9
GDP u mil. KM 21.765 20.540 19.540  18.677 17.813
Inflacija/deflacija u % 1,6
1,7 -1,1 -0,7 -0,7
Stopa rasta industrijske proizvodnje 0,8 6,5 2,6  0,0 -2,2
Prosječna neto plaća u FBiH 889 860 839  830 833
Prirodni priraštaj u FBiH -2.252 -1.865 -1.450  -2.126 -422

Saznaj više